Yaqin Sharqdagi geosiyosiy vaziyat yana keskinlashuv nuqtasiga keldi. AQSh prezidenti Donald Tramp Eron bilan davom etayotgan ziddiyatlar fonida mintaqaga yirik harbiy flot – o‘z tili bilan aytganda, haqiqiy «armada» yuborilayotganini ma’lum qildi. Bu qadam Vashington va Tehron o‘rtasidagi sovuq urushning yangi va xavfli bosqichidan darak bermoqda.
Harbiy Kuchlar Safarbarligi: Dengizda va Havoda
Pentagon ma’lumotlariga ko‘ra, USS Abraham Lincoln aviatashuvchi kemasi o‘zining zarbdor guruhi bilan Janubiy Xitoy dengizidagi yo‘nalishini o‘zgartirib, Fors ko‘rfazi tomon suzmoqda. Mazkur guruh tarkibidan «Tomahawk» qanotli raketalari bilan qurollangan Arleigh Burke toifasidagi esminetslar ham o‘rin olgan.
Ushbu kemalar nafaqat hujumkor quvvatga, balki har qanday ballistik va qanotli raketalarni havoda yo‘q qilishga qodir Aegis mudofaa tizimiga ham ega. Mutaxassislarning fikricha, bunday ko‘lamdagi kuchlarning mintaqaga tashlanishi shunchaki po‘pisa emas, balki aniq harbiy amaliyotlarga tayyorgarlik bo‘lishi mumkin.
Trampning Maqsadi Nima?
Prezident Tramp Oq uydagi chiqishida bu safarbarlikni «ehtiyot chorasi» deb atadi. «Biz Eronni kuzatib turibmiz. U yerga ulkan kuch ketyapti. Balki ularni ishlatishga hojat qolmas, lekin har ehtimolga qarshi u yerda bo‘lgani ma’qul», — deya ta’kidladi AQSh rahbari.
Biroq, bu harakatlar ortida iqtisodiy va siyosiy bosimlar ham yotibdi:
-
Yangi Sanksiyalar: AQSh G‘aznachilik departamenti Eron neftini noqonuniy tashish bilan shug‘ullanuvchi «soya floti»ga qarshi yangi cheklovlar joriy qildi.
-
Ichki Tartibsizliklar: Eronda yaqinda yuz bergan norozilik namoyishlari va ularning ayovsiz bostirilishi Vashingtonning keskin pozitsiya egallashiga sabab bo‘ldi. AQSh tomoni bu namoyishlarda minglab odamlar halok bo‘lganini da’vo qilmoqda.
Tehronning Javobi: «Barmoqlar Tepkida»
Eron tomoni AQShning ushbu harakatlarini javobsiz qoldirmasligini bildirdi. Islom inqilobi muhofizlari korpusi (IIMK) qo‘mondoni general Muhammad Pakpur Eron armiyasi har qanday hujumga tayyorligini va «barmoqlar tepkida» ekanini ma’lum qildi.
Eron Tashqi ishlar vaziri Abbos Aroqchi esa g‘arb matbuotidagi chiqishida AQSh va Isroilni ogohlantirib, ehtimoliy to‘qnashuv ular kutganidan ancha uzoq va shafqatsiz bo‘lishini aytdi. Tehronning asosiy tahdidi – mintaqadagi barcha AQSh harbiy bazalarini qonuniy nishonga aylantirishdir.
Mintaqadagi Umumiy Vaziyat
Hozirda AQShning Yaqin Sharqdagi 19 ta nuqtasida, jumladan, Qatar, Bahrayn va Quvayt kabi davlatlardagi bazalarida 40 mingdan 50 minggacha askari mavjud. Harbiy keskinlik sababli xalqaro aviaqatnovlarda ham uzilishlar kuzatilmoqda: Air France, KLM va Luxair kabi aviakompaniyalar xavfsizlik nuqtai nazaridan ayrim reyslarni bekor qilgan yoki kechiktirgan.
Siyosiy tahlilchilarning fikricha, voqealar rivoji Diplomatik muzokaralar stolidan ko‘ra ko‘proq harbiy maydon tomonga og‘ib bormoqda. AQSh «armadasi»ning ko‘rfazga yetib kelishi mintaqadagi muvozanatni butunlay o‘zgartirib yuborishi mumkin.
Sizda shikoyat, taklif yoki murojaat bormi? Bizga @demokratuz_aloqabot orqali murojaat qiling!
